Bella ciao, simbol slobode i otpora nepravdi


Pesma antifašističkog pokreta u Italiji – Bella ciao – prepevana je i na druge jezike i prihvaćena u celom svetu


Opšte je prihvaćeno mišljenje da je pesma Bella ciao nastala među italijanskim partizanima tokom Drugog svetskog rata, da je autor nepoznat a muzika pozajmljena od narodne pesme iz Padske nizije. Međutim, pesma identične melodije i refrena „bella ciao” prvi put je tonski zabeležena 1906. godine kao narodna, i samim tim – nastala je još ranije. Pevali su je berači pirinča, uglavnom žene, u dolini reke Po. Zašto baš 1906. godine? Zato što su se radnici tada borili za osmočasovno radno vreme i ova pesma bila je njihova nepriznata himna.

Originalno, ovako glasi:

Bella ciao delle mondine (mondina – radnica na pirinčanom polju)

Ujutro, čim ustanem,

oh, bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao,

ujutro, čim ustanem

u pirinčana polja moram da idem.

I među insektima i komarcima,

oh, bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao,

i među insektima i komarcima

težak posao moram da radim.

Šef stoji sa svojim štapom,

oh, bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao,

šef stoji sa svojim štapom,

a mi povijene moramo da radimo.

O, majko moja, o, kakva muka!

Oh, bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao,

o, majko moja, o, kakva muka,

prizivam te svakog dana!

Ali doći će dan kad ćemo svi zajedno,

oh, bella ciao, bella ciao, bella ciao, ciao, ciao,

ali doći će dan kad ćemo svi zajedno

raditi na slobodi!

Partizani su izmenili tekst u Drugom svetskom ratu, ali poruka je ostala ista, ne samo refren.

Na italijanskom:

Una mattina mi sono svegliato,

O, bella, ciao! Bella, ciao! Bella, ciao, ciao, ciao!

Una mattina mi sono svegliato,

e ho trovato l’invasor.

O, partigiano, portami via,

o bella, ciao! Bella, ciao! Bella, ciao, ciao, ciao!

O, partigiano, portami via,

ché mi sento di morir.

E se io muoio da partigiano,

o, bella, ciao! Bella, ciao! Bella, ciao, ciao, ciao!

E se io muoio da partigiano,

tu mi devi seppellir.

E seppellire lassù in montagna,

o, bella, ciao! Bella, ciao! Bella, ciao, ciao, ciao!

E seppellire lassù in montagna,

sotto l’ombra di un bel fior.

Tutte le genti che passeranno,

o, bella, ciao! Bella, ciao! Bella, ciao, ciao, ciao!

Tutte le genti che passeranno,

mi diranno „Che bel fior!“

„È questo il fiore del partigiano”,

o, bella, ciao! Bella, ciao! Bella, ciao, ciao, ciao!

„È questo il fiore del partigiano,

morto per la libertà!”

Pesma ima i pankersku verziju, u izvođenju Goblina.

Prvi tonski zapis partizanske verzije otpevala je Đovana Dafini 1962. godine. Interesantno je da je nekada i sama radila na pirinčanim poljima. Najpoznatija verzija je ona koju je otpevala Milva.

Pesma je bila glavna muzička numera u filmu Most 1969. godine.

Na protestima u Turskoj 2013. u Gezi parku (Istanbul), pesmu su spontano počeli da pevaju demonstranti i postala je jedan od simbola njihovog otpora.

Po želji nekadašnje prve dame Jugoslavije Jovanke Broz, na večni počinak ispraćena je upravo uz ovu pesmu, nezvaničnu himnu svih levičara sveta. Logičan izbor jer je Jovanka bila neustrašiva partizanka, odlikovana za hrabrost.

Bez Bella ciao nije mogla da prođe ni proslava pobede Sirize u Grčkoj 2015. godine.

Sveštenik Don Andrea Galo je s vernicima u Đenovi otpevao Bella ciao posle Božićne mise 2012. Ovaj snimak ima milionski broj pregleda na jutjubu. Kao 17-godišnjak bio je u partizanima. Propovedao je „crkvu siromašnih za siromašne”, podržavao LGBT prava, borio se protiv pedofilije, bio kapelan u zatvoru na jednom ostrvu, u luci otvorio kapelu za „prezrene“ koje je izvodio na „pravi put“… Početkom marta 2013. održao je misu zadušnicu za preminulog Huga Čaveza. Zato i ne treba da čudi njegova sveopšta popularnost, ali i nenaklonjenost vrha katoličke crkve. Na njegovom pogrebu krajem marta 2013. bilo je više od 10.000 ljudi – neobičan spoj vrhunskih intelektualaca, najgorih kriminalaca, političara i državnika, prostitutki, tranvestita… Spontano su ga ispratili uz, podrazumeva se – Bella ciao.

Početkom devedesetih KUD Idijoti pesmu su izveli u svom maniru.

Naravno, niko nije sumnjao da će Bella ciao obraditi i Goran Bregović.

Podeli s drugima
  •  
  •  
  •  
  •  
  • 1
  •  
    1
    Share